ชะลอความเสื่อมจากโรคหลอดเลือดแดงแข็ง

2739

โรคหลอดเลือดแดงแข็ง หรือภาษาอังกฤษที่ว่า atherosclerosis ภาวะนี้มีจริง ไม่เชื่อลองคลำหลอดเลือดแดงที่ข้อพับตัวเอง เปรียบเทียบกับคุณตาคุณยายดู จะรู้สึกได้ชัดเจนว่า หลอดเลือดแดงของผู้สูงวัยแข็งกว่า ทั้งนี้เนื่องจากเมื่อเราอายุมากขึ้น หลอดเลือดแดงจะเสื่อมตามวัย เสียความยืดหยุ่น มีหินปูนเกาะ นอกจากอายุแล้วยังมีปัจจัยอื่นๆที่ส่งเสริมให้หลอดเลือดแดงเสื่อมมากขึ้น ได้แก่ การสูบบุหรี่ เบาหวาน ความดันโลหิตสูง และ คอเลสเตอรอลในเลือดสูง

หลอดเลือดแดงแข็ง แล้วไง

เมื่อหลอดเลือดแดงแข็ง เสียความยืดหยุ่น ปัญหาที่ตามมาคือ ความดันโลหิตจะยิ่งสูงขึ้น หลอดเลือดเสื่อมมากขึ้น มีไขมันไปสะสมในผนังหลอดเลือด เกิดการตีบ หรือแตก ได้ง่ายขึ้น ดังนั้นจึงมีส่วนทำให้เกิดโรคหลอดเลือดหัวใจ (Heart Attack) โรคหลอดเลือดสมอง (stroke) หรือแม้แต่หลอดเลือดโป่งพองในช่องท้อง ซึ่งล้วนมีอันตราย

ตรวจอย่างไร

การประเมินหลอดเลือดแดงแข็ง หรือ ตีบตัน มีหลายวิธี แต่ที่ง่ายและสะดวกคือ การตรวจที่เรียกว่า ABI และ CAVI เป็นการตรวจหลอดเลือดแดงที่ขา ค่าที่ผิดปกติจะบ่งถึงความรุนแรงของภาวะนี้ นอกจากนั้น ยังมีการประเมินหลอดเลือดแดงเฉพาะที่ เช่น หลอดเลือดหัวใจ การดูหินปูน หรือ coronary calcium score ก็จะบอกถึงความเสื่อมของหลอดเลือดหัวใจได้ดี ยิ่งมีหินปูนเกาะมาก ยิ่งเสื่อมมากและมีโอกาสหลอดเลือดหัวใจตีบมากด้วย เราควรตรวจสุขภาพหลอดเลือดแดงด้วย ABI และ CAVI ในผู้ที่มีความเสี่ยง เช่น สูบบุหรี่ เบาหวาน ความดันโลหิตสูง ไขมันในเลือดสูง เป็นต้น

ป้องกันอย่างไรดี

ความเสื่อมของหลอดเลือดอาจไม่สามารถป้องกันได้ทั้งหมดเนื่องจากเปลี่ยนแปลงไปตามอายุ แต่เราสามารถชะลอการเสื่อมลงได้ ด้วยแนวทางดังนี้

  • ไม่สูบบุหรี่
  • ควบคุมความดันโลหิตและน้ำตาลในเลือดให้ปกติ
  • หลีกเลี่ยงอาหารรสเค็ม หรือมีเกลือโซเดียม
  • หลีกเลี่ยงอาหารมันโดยเฉพาะอย่างยิ่งไขมันจากสัตว์
  • รับประทานผักผลไม้ทุกวัน และ ออกกำลังกายให้พอเหมาะ

เพียงเท่านี้ก็สามารถดูแลหลอดเลือดแดง มิให้เสื่อมก่อนวัยอันคารได้แล้ว

แพทย์ผู้เขียน

อายุรแพทย์โรคหัวใจ (นายกสมาคมโรคหลอดเลือดแดงแห่งประเทศไทย)
ให้คะแนนบทความนี้
[คะแนนบทความนี้: 2.2]