เช็กสุขภาพ 5 โรค ก่อนสายเกินแก้
การตรวจสุขภาพเป็นวิธีสำคัญในการคัดกรองโรคที่พบบ่อย โดยเฉพาะโรคที่ระยะแรกอาจยังไม่แสดงอาการชัดเจน การตรวจที่เหมาะสมช่วยให้พบความผิดปกติได้ตั้งแต่เนิ่น ๆ ทำให้แพทย์สามารถวางแผนดูแล ปรับพฤติกรรม หรือเริ่มการรักษาได้ตรงจุด เพื่อลดความเสี่ยงของภาวะแทรกซ้อนที่อาจส่งผลต่ออวัยวะสำคัญ บทความนี้จะพาไปรู้จัก 5 โรค ที่ควรคัดกรอง วิธีการตรวจ และแนวทางดูแลสุขภาพที่สามารถทำได้ในชีวิตประจำวัน เพื่อให้คุณเริ่มต้นดูแลตัวเองได้อย่างมั่นใจ
ผู้ใหญ่ที่มีปัจจัยเสี่ยง เช่น น้ำหนักเกิน รอบเอวเยอะ มีประวัติครอบครัว ความดัน ไขมันสูง เคยพบน้ำตาลสูงมาก่อน
ตรวจระดับไขมันในเลือด (Lipid profile) เพื่อพิจารณาความจำเป็นในการใช้ยารักษา
กลุ่มเสี่ยงสำคัญคือ กลุ่มผู้ป่วยเบาหวาน ความดัน และผู้ที่ใช้ยาเป็นประจำ เช่น NSAIDs บ่อยๆ
แต่จุดสำคัญ คือ คัดกรองในคนไม่มีอาการ ช่วยพบความผิดปกติตั้งแต่ระยะต้นได้
การดูแลสุขภาพที่ดีต้องเริ่มตั้งแต่ก่อนเป็นโรค การตรวจสุขภาพทำได้เลยไม่ต้องรอให้มีอาการ เพราะหากเจอความผิดปกติระยะต้น จะตอบสนองต่อการรักษาที่ดีกว่า ทำให้มีโอกาสหายสูง
เริ่มต้นง่าย ๆ แค่เลือกตรวจให้เหมาะกับอายุและความเสี่ยงของตัวเอง แล้วนำผลไปปรับพฤติกรรมหรือปรึกษาแพทย์เพื่อวางแผนดูแลต่อเนื่อง เพราะสุขภาพที่ดีไม่ใช่เรื่องบังเอิญ แต่เป็นสิ่งที่วางแผนและดูแลได้ตั้งแต่วันนี้
ศูนย์ตรวจสุขภาพ
โทร. 0-2265-7777
เบาหวาน
สัญญาณที่พบได้
กระหายน้ำบ่อย ปัสสาวะบ่อยโดยเฉพาะกลางคืน เหนื่อยง่าย น้ำหนักลดทั้งที่กินเท่าเดิม อาจพบแผลหายช้า โดยในบางคนอาจไม่มีอาการตรวจอะไรบ้าง
- น้ำตาลสะสม (HbA1c) บอกแนวโน้มระดับน้ำตาลย้อนหลัง 3 เดือน
- น้ำตาลอดอาหาร (FPG) หรือบางกรณีตรวจหลังดื่มน้ำเชื่อม (OGTT)
ใครควรตรวจ
ผู้ใหญ่ที่มีปัจจัยเสี่ยง เช่น น้ำหนักเกิน รอบเอวเยอะ มีประวัติครอบครัว ความดัน ไขมันสูง เคยพบน้ำตาลสูงมาก่อนการดูแลตัวเอง
- เลือกคาร์โบไฮเดรตเชิงซ้อน เช่น ข้าวกล้อง ธัญพืช ลดน้ำหวาน ชานม น้ำอัดลม
- เพิ่มโปรตีน ผักให้ได้ครึ่งจาน
- ขยับร่างกายสม่ำเสมอ เช่น เดินให้เร็วขึ้น กระชับกระเชง และนอนให้เพียงพอ
ความดันโลหิตสูง
สัญญาณที่พบได้
เวียนหัว ปวดท้ายทอย ใจสั่น เหนื่อยง่าย ส่วนมากมักไม่มีอาการ ความดันจึงเป็นสิ่งที่ควรวัดเป็นนิสัยมากกว่ารอให้มีอาการตรวจอะไรบ้าง
- วัดความดัน อย่างถูกวิธี นั่งพักก่อนวัด แขนระดับหัวใจ ไม่คุยระหว่างวัด
- ในบางราย แพทย์อาจแนะนำวัดความดันที่บ้าน หรือติดเครื่องวัด 24 ชม. (ABPM) เพื่อดูค่าเฉลี่ยจริง
ใครควรตรวจ
ผู้ใหญ่อายุ 25+ ควรวัดเป็นระยะ โดยเฉพาะคนที่มีน้ำหนักเกิน สูบบุหรี่ ดื่มแอลกอฮอล์บ่อย รับประทานอาหารเค็มจัด นอนน้อย หรือมีคนในบ้านเป็นความดันโลหิตสูงการดูแลตัวเอง
- ลดเค็มแบบค่อยเป็นค่อยไป เช่น ชิมก่อนเติม เลี่ยงน้ำจิ้ม ของแปรรูป
- เดินเร็ว 30 นาที อย่างน้อย 5 วันต่อสัปดาห์
- ถ้ามียาความดัน รับประทานยาสม่ำเสมอและตรวจติดตาม
ไขมันในเลือดผิดปกติ
สัญญาณที่พบได้
ส่วนใหญ่ไม่มีอาการ สิ่งที่เราอยากรู้คือ LDL (ไขมันไม่ดี) HDL, Triglyceride เพราะสัมพันธ์กับความเสี่ยงโรคหัวใจและหลอดเลือด
ตรวจอะไรบ้าง
ตรวจระดับไขมันในเลือด (Lipid profile) เพื่อพิจารณาความจำเป็นในการใช้ยารักษาใครควรตรวจ
คนวัยทำงาน โดยเฉพาะผู้ที่มีความดัน เบาหวาน อ้วนลงพุง สูบบุหรี่ หรือมีประวัติครอบครัวเป็นโรคหัวใจ ควรปรึกษาแพทย์เรื่องความถี่ในการตรวจและเป้าหมาย LDL ที่เหมาะกับระดับความเสี่ยงของคุณการดูแลตัวเอง
- ลดไขมันอิ่มตัวในอาหาร ของทอด เช่น กะทิ เนื้อสัตว์ติดมัน เบเกอรี่ (มีมันเนย)
- เพิ่มใยอาหาร เช่น ผัก ผลไม้ทั้งผล ธัญพืช
- ออกกำลังกาย คุมน้ำหนัก
- แพทย์อาจให้เริ่มรับยารักษาและตรวจติดตามตามความเหมาะสม
โรคไตเรื้อรัง
สัญญาณที่พบได้
หน้าตาบวม เท้าบวม ปัสสาวะเป็นฟอง เหนื่อย ซีด คัน ส่วนมากเริ่มแรกไม่มีอาการกลุ่มเสี่ยงสำคัญคือ กลุ่มผู้ป่วยเบาหวาน ความดัน และผู้ที่ใช้ยาเป็นประจำ เช่น NSAIDs บ่อยๆ
ตรวจอะไรบ้าง
- ครีเอตินิน, eGFR ประเมินการกรองของไต
- ตรวจปัสสาวะหาโปรตีน/อัลบูมิน ดูสัญญาณไตเริ่มรั่ว
ใครควรตรวจ
ผู้ที่เป็นเบาหวาน ความดัน หรือมีประวัติโรคไตในครอบครัว ควรปรึกษาแพทย์เพื่อวางแผนตรวจติดตามอย่างเหมาะสม
การดูแลตัวเอง
- ควบคุมโรคประจำตัว เช่น ความดันโลหิตสูง เบาหวานให้ดี
- การซื้อยารับประทานเอง โดยเฉพาะกลุ่ม NSAIDs
- ลดเค็ม ดื่มน้ำเปล่าให้มากขึ้น หรือตามคำแนะนำแพทย์หากมีโรคประจำตัว
มะเร็งลำไส้ใหญ่และไส้ตรง คัดกรองได้ ตั้งแต่ก่อนเป็นโรครุนแรง
สัญญาณที่ควรใส่ใจ
ถ่ายเป็นเลือด ถ่ายดำผิดปกติ ถ่ายลำบากสลับท้องเสีย น้ำหนักลดโดยไม่ทราบสาเหตุ ปวดท้องเรื้อรัง ซีดแต่จุดสำคัญ คือ คัดกรองในคนไม่มีอาการ ช่วยพบความผิดปกติตั้งแต่ระยะต้นได้
ตรวจอะไรบ้าง
- ตรวจเลือดแฝงในอุจจาระ
- หากผลผิดปกติหรือมีความเสี่ยงสูง แพทย์อาจแนะนำส่องกล้องลำไส้ใหญ่ (colonoscopy)
ใครควรตรวจ
คนทั่วไป แนะนำเริ่มคัดกรองตั้งแต่อายุประมาณ 45 ปีขึ้นไป และเร็วขึ้นหากมีประวัติครอบครัวหรืออาการผิดปกติการดูแลตัวเอง
- เพิ่มผัก ผลไม้ ธัญพืช ลดเนื้อแปรรูป ปิ้งย่างที่ไหม้บ่อย
- ออกกำลังกาย คุมน้ำหนัก ลดการดื่มแอลกอฮอล์ และงดบุหรี่
- ดื่มน้ำเปล่าให้มากขึ้น ลดท้องผูก
การดูแลสุขภาพที่ดีต้องเริ่มตั้งแต่ก่อนเป็นโรค การตรวจสุขภาพทำได้เลยไม่ต้องรอให้มีอาการ เพราะหากเจอความผิดปกติระยะต้น จะตอบสนองต่อการรักษาที่ดีกว่า ทำให้มีโอกาสหายสูง
เริ่มต้นง่าย ๆ แค่เลือกตรวจให้เหมาะกับอายุและความเสี่ยงของตัวเอง แล้วนำผลไปปรับพฤติกรรมหรือปรึกษาแพทย์เพื่อวางแผนดูแลต่อเนื่อง เพราะสุขภาพที่ดีไม่ใช่เรื่องบังเอิญ แต่เป็นสิ่งที่วางแผนและดูแลได้ตั้งแต่วันนี้
ศูนย์ตรวจสุขภาพ
โทร. 0-2265-7777
ศูนย์รักษา: ศูนย์อายุรกรรม
วัน/เดือน/ปี ที่โพสต์: 20/01/2026
แพทย์ผู้เขียน
พญ. ปิยะนุช ชอบใช้
ความถนัดเฉพาะทาง
แพทย์เวชศาสตร์ป้องกัน





