เจ็บข้อมือ ปวดข้อมือ เกิดจากอะไร รักษาอย่างไรไม่ให้เรื้อรัง?

หนึ่งในปัญหาสุขภาพยอดฮิตของวัยทำงาน วัยกลางคนก็คือ เจ็บข้อมือ ปวดข้อมือ ที่มีสาเหตุมาจากการใช้งานข้อมือหนัก ทั้งพิมพ์งาน หรือเล่นโทรศัพท์ในท่าเดิมนาน ๆ บ้างก็เกิดจากการบาดเจ็บ จนทำให้เส้นประสาทถูกกดทับ หรือเป็นโรคข้ออักเสบอย่างโรคเก๊าท์ โรครูมาตอยด์ หรือภาวะถุงน้ำที่ข้อมือ

หากปล่อยให้เรื้อรังโดยไม่รักษาอย่างถูกต้อง อาจทำให้เส้นประสาทเสียหายถาวรได้ เบื้องต้นควรพักการใช้งาน ประคบเย็น/ร้อน และปรับพฤติกรรม บทความนี้จะพาไปดูวิธีสังเกตอาการ สาเหตุ และแนวทางรักษาที่เหมาะสม

สารบัญ

• ปวดข้อมือ เกิดจากอะไร?
• ปวดข้อมือ เป็นสัญญาณเตือนโรคอะไรได้บ้าง?
• ปวดข้อมือแบบไหนที่ต้องพบแพทย์เฉพาะทางทันที?
• ทำยังไงให้หายปวดข้อมือ วิธีแก้ด้วยตัวเองมีอะไรบ้าง?
• ปวดข้อมือรักษาอย่างไร ต้องผ่าตัดไหม?
• คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับอาการเจ็บข้อมือ ปวดข้อมือ (FAQ)

ปวดข้อมือ เกิดจากอะไร?

อาการปวดข้อมือ เกิดจากเอ็นข้อมืออักเสบหรือเส้นประสาทกดทับข้อมือ ทำให้รู้สึกค่อย ๆ ปวดบริเวณข้อมือ และใช้งานได้ไม่ถนัดเหมือนเดิม โดยสาเหตุหลักมาจากการใช้งานหนักหรือทำท่าเดิมซ้ำ ๆ และอาจเป็นสัญญาณของโรคที่ส่งผลต่อข้อหรือเส้นประสาทได้ด้วย

ปวดข้อมือจากการใช้งานหนัก ต่างจากปวดข้อมือจากโรคอย่างไร?

เจ็บข้อมือทั้งสองข้าง ต่างจากเจ็บข้างเดียวอย่างไร?

อาการเจ็บข้อมือทั้งสองข้างพร้อมกัน มักมีสาเหตุต่างจากปวดข้างเดียวในทางการแพทย์ เพราะสาเหตุอาจไม่ได้มาจากการใช้งานเฉพาะจุด แต่เกี่ยวข้องกับระบบข้อทั้งร่างกาย ดังนี้

ปวดข้อมือ เป็นสัญญาณเตือนโรคอะไรได้บ้าง?

หากรู้สึกปวดข้อมือเรื้อรังหรือนานกว่า 2 สัปดาห์โดยที่ไม่ทราบสาเหตุ อาจไม่ใช่แค่อาการเมื่อยล้าทั่วไป แต่เป็นสัญญาณเตือนของโรคที่ต้องได้รับการรักษาเฉพาะทาง โดยแพทย์เฉพาะทางจากศูนย์โรคกระดูกและข้อ โรคที่พบบ่อยและมาพร้อมกับอาการเจ็บข้อมือ มีดังนี้

ปลอกหุ้มเอ็นข้อมืออักเสบ (De Quervain's)

เกิดจากการใช้นิ้วหัวแม่มือซ้ำ ๆ เช่น พิมพ์งาน เล่นโทรศัพท์ หรืออุ้มทารก ทำให้ปวดเฉพาะจุดบริเวณโคนนิ้วโป้ง กดแล้วเจ็บชัดเจนและปวดแปลบขึ้นทันที เมื่อกางนิ้วโป้งหรือบิดข้อมือ ถือเป็นหนึ่งในอาการของออฟฟิศซินโดรมที่พบบ่อยที่สุด

โรคพังผืดทับเส้นประสาทที่ข้อมือ (Carpal Tunnel Syndrome)

เส้นประสาทบริเวณข้อมือถูกกดทับ ทำให้ชาและปวดแสบร้อนที่นิ้วโป้ง นิ้วชี้ นิ้วกลาง และนิ้วนาง จุดสังเกตหลักคือปวดหนักและชาขึ้นตอนกลางคืน จนต้องตื่นมาสะบัดมือให้อาการทุเลา

ก้อนถุงน้ำที่ข้อมือ

เกิดจากของเหลวในข้อรั่วออกมาและสะสมเป็นก้อนใต้ผิวหนัง มักพบบริเวณหลังมือหรือข้อมือด้านหน้า ส่วนใหญ่กดแล้วไม่เจ็บ แต่ควรไปพบแพทย์ทันทีหากก้อนมีขนาดใหญ่ขึ้น หรือรู้สึกปวดจนขยับข้อมือลำบาก

โรคข้ออักเสบ

ได้แก่ โรครูมาตอยด์ที่ผู้ป่วยจะปวดบริเวณข้อต่อต่าง ๆ พร้อมกันทั้งสองข้างแบบสมมาตร เกิดจากระบบภูมิคุ้มกันทำลายเยื่อบุข้อ และโรคเก๊าท์ที่เกิดจากกรดยูริกสะสมจนตกผลึกในข้อ ข้อมือร้อน บวมแดงแบบเฉียบพลันในไม่กี่ชั่วโมง

ปวดข้อมือแบบไหนที่ต้องพบแพทย์เฉพาะทางทันที?

อาการปวดข้อมือ เจ็บข้อมือส่วนใหญ่มักหายได้เอง ด้วยการพักใช้งานและหมั่นประคบบ่อย ๆ แต่หากมีอาการร่วมรุนแรงและเริ่มรู้สึกว่าผิดปกติ อาจเกิดจากเส้นประสาทถูกกดทับรุนแรงหรือติดเชื้อในข้อ ซึ่งต้องให้แพทย์วินิจฉัยโดยด่วน สัญญาณเตือนมีดังต่อไปนี้

• ปวดรุนแรงจนขยับข้อมือไม่ได้เลย หลังอุบัติเหตุหรือหกล้ม
• ข้อมือบวมแดง ร้อนจัด ร่วมกับมีไข้ หนาวสั่น
• มีอาการชาต่อเนื่องตลอดเวลา หรือกล้ามเนื้อมือเริ่มลีบ
• เริ่มหยิบจับของหลุดจากมือบ่อย ๆ
• ปวดต่อเนื่องเกิน 2 สัปดาห์ แม้พักการใช้งานและรับประทานยาแก้ปวดแล้ว

แพทย์ตรวจวินิจฉัยอาการปวดข้อมืออย่างไร?

แพทย์จะเริ่มจากการซักประวัติว่าเริ่มปวดตั้งแต่เมื่อไหร่ กิจวัตรประจำวัน โรคประจำตัว ทดสอบการเคลื่อนไหวและความรู้สึกของข้อมือ ก่อนพิจารณาเลือกส่งตรวจเพิ่มเติมตามความเหมาะสม ได้แก่

• เอกซเรย์ (X-ray): ดูโครงสร้างกระดูกข้อมือ ว่ากระดูกหักหรือข้อเสื่อมหรือไม่
• ตรวจการนำไฟฟ้าของเส้นประสาท: วินิจฉัยเกี่ยวกับภาวะเส้นประสาทถูกกดทับ
• ตรวจเลือด: เพื่อคัดกรองโรคเก๊าท์หรือโรครูมาตอยด์

ทำยังไงให้หายปวดข้อมือ วิธีแก้ด้วยตัวเองมีอะไรบ้าง?

หากเป็นอาการเจ็บข้อมือที่เกิดจากการใช้งานหนักเกินไป ไม่ใช่สาเหตุจากโรคร้ายแรง สามารถดูแลเบื้องต้นได้ด้วยการพักข้อมือ ประคบ และบริหารข้อมือเบา ๆ ควบคู่กับการใช้ยาบรรเทาปวด โดยอาการมักจะดีขึ้นเองภายในไม่กี่วันถึงหนึ่งสัปดาห์

ปวดข้อมือกินยาอะไรดี?

• ยาพาราเซตามอล เพื่อบรรเทาอาการปวดทั่วไป
• ยากลุ่ม NSAIDs ลดอาการปวดและบวมจากการอักเสบ
• ยาทาภายนอกกลุ่มลดอักเสบ ทาเฉพาะจุดที่ปวดหรือบวม

ท่าบริหารและการประคบที่ช่วยลดปวดข้อมือ

• ท่าบริหารข้อมือ: ยืดข้อมือขึ้น-ลงเบา ๆ เพิ่มความยืดหยุ่นให้ข้อมือ และหมุนข้อมือเป็นวงกลม เพื่อคลายความตึงของเอ็นรอบข้อ
• ประคบเย็น: ภายใน 24-48 ชั่วโมงแรกหลังปวดหรือบาดเจ็บ เพื่อลดการอักเสบทันที
• ประคบร้อน: หลัง 48 ชั่วโมงหรือมีอาการปวดเรื้อรัง เพื่อลดความฝืดตึงของเส้นเอ็นและกล้ามเนื้อ

ปวดข้อมือรักษาอย่างไร ต้องผ่าตัดไหม?

แนวทางการรักษาปวดข้อมือขึ้นอยู่กับสาเหตุและความรุนแรง ส่วนใหญ่ไม่จำเป็นต้องผ่าตัด สามารถบรรเทาได้ด้วยยาและกายภาพบำบัด แต่ผู้ป่วยรายที่เส้นประสาทถูกกดทับรุนแรง แพทย์จำเป็นต้องพิจารณาผ่าตัดเพื่อรักษาอาการ

• ใส่ที่ดามข้อมือ: ลดการเคลื่อนไหวและให้เอ็นหรือเส้นประสาทได้พัก
• การใช้ยาแก้ปวดและต้านอักเสบ: ในกรณีที่อาการปวดไม่รุนแรง
• กายภาพบำบัด: ฟื้นฟูความแข็งแรง และความยืดหยุ่นของข้อมือและกล้ามเนื้อ
• ผ่าตัด: เมื่อเส้นประสาทถูกกดทับรุนแรง ถุงน้ำมีขนาดใหญ่ขึ้น หรือปลอกหุ้มเอ็นอักเสบไม่ดีขึ้น

คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับอาการเจ็บข้อมือ ปวดข้อมือ (FAQ)

ปวดข้อมือในคนทำงานออฟฟิศ ป้องกันได้อย่างไร?

ปรับตำแหน่งโน้ตบุ๊กให้ข้อมืออยู่ในแนวตรง พักยืดข้อมือทุก 30-45 นาที หลีกเลี่ยงการใช้คีย์บอร์ดและเมาส์นานจนเกินไป รวมถึงใช้แผ่นรองข้อมือ

ปวดข้อมือขวากับซ้าย สาเหตุต่างกันไหม?

ไม่ต่างกัน เกิดจากการใช้งานในข้างที่ถนัดมากกว่า ทำให้เอ็นอักเสบหรือเส้นประสาทถูกกดทับได้ง่ายกว่า

ใส่ Wrist Support ช่วยลดปวดข้อมือได้จริงไหม?

ช่วยได้ในกรณีที่ต้องการลดการเคลื่อนไหวของข้อมือ แต่ไม่ควรใส่ตลอดเวลา เพราะอาจทำให้กล้ามเนื้อรอบข้อมืออ่อนแรง ทั้งนี้ ควรใส่ตามคำแนะนำของแพทย์

ปวดข้อมือเรื้อรังนานแค่ไหนถึงควรพบแพทย์?

ปวดต่อเนื่องเกิน 2 สัปดาห์ เป็นอาการปวดที่ต่างจากข้อมือเคล็ดจากการบาดเจ็บที่มักดีขึ้นภายในไม่กี่วัน

ปวดข้อมือเกี่ยวข้องกับนิ้วล็อกไหม?

คนละอาการแต่สาเหตุคล้ายกัน คือการใช้งานมือซ้ำ ๆ ต่อเนื่องเป็นเวลานาน โดยโรคนิ้วล็อกเกิดจากปลอกหุ้มเอ็นที่นิ้วอักเสบจนงอหรือเหยียดนิ้วได้ไม่สุด ส่วนปวดข้อมือเกิดบริเวณข้อต่อหรือเส้นประสาทบริเวณข้อมือ โดยทั้งสองภาวะอาจเกิดร่วมกันได้ในผู้ที่ใช้มือหนักเป็นประจำ

ข้อมือบวม กับข้อมืออักเสบ เป็นอาการเดียวกันไหม?

ไม่ใช่อาการเดียวกันเสมอไป ข้อมือบวมเป็นอาการที่สังเกตได้ชัดเจน แต่สาเหตุของการบวมมีทั้งที่มาจากการอักเสบและไม่ใช่การอักเสบ เช่น ข้อมืออักเสบหรือโรคข้ออักเสบ ในขณะที่ถุงน้ำที่ข้อมือทำให้บวมจากของเหลวสะสม โดยไม่มีการอักเสบร่วมด้วย

ศูนย์โรคกระดูกและข้อ
โทร. 0-2265-7777